Czyste Powietrze – dotacja na termomodernizację domu

Musisz być osobą fizyczną będącą właścicielem lub współwłaścicielem istniejącego domu jednorodzinnego w Polsce albo wydzielonego w nim lokalu z własną księgą wieczystą. Zasadniczo okres własności musi wynosić co najmniej trzy lata przed złożeniem wniosku, a wszyscy pozostali współwłaściciele muszą wyrazić zgodę. Budynek jednorodzinny może obejmować najwyżej dwa lokale mieszkalne albo jeden lokal mieszkalny i lokal użytkowy zajmujący nie więcej niż 30% powierzchni całkowitej.

Minimalny okres własności nie dotyczy spadku ani zasiedzenia, czyli prawnie potwierdzonego nabycia własności wskutek długotrwałego posiadania. Skraca się do roku przy zakupie co najmniej 50% udziałów albo nabyciu takiego udziału od wstępnych, np. rodziców lub dziadków, przez darowiznę lub umowę o dożywocie, w której przeniesieniu własności towarzyszy obowiązek dożywotniego utrzymania. Przy spadku przedstaw prawomocne orzeczenie sądu lub akt poświadczenia dziedziczenia wpisany do Rejestru Spadkowego, a przy zasiedzeniu – prawomocne orzeczenie sądu. Nie potrzeba tego odrębnego potwierdzenia, jeśli własność jest już ujawniona w księdze wieczystej. Przy połączeniu lokali wyjątek obowiązuje, jeśli wnioskodawca był właścicielem lub współwłaścicielem każdego z nich przez co najmniej trzy lata przed wnioskiem, a cały budynek już wcześniej spełniał definicję jednorodzinnego. Przy nowo wydzielonym lokalu wcześniejszy okres własności budynku nie liczy się: okres biegnie od wpisu odrębnej własności do księgi wieczystej.

Poziomy dochodowe:

• Podstawowy, do 40%: roczny dochód wnioskodawcy nie może przekroczyć 135 000 zł. Sumuje się właściwe dochody opodatkowane, rolnicze i uwzględniane dochody nieopodatkowane. To dochód wnioskodawcy, nie kwota na członka gospodarstwa.
• Podwyższony, do 70%: przeciętny miesięczny dochód wskazany w zaświadczeniu nie może przekroczyć 2250 zł na osobę w gospodarstwie wieloosobowym albo 3150 zł w jednoosobowym.
• Najwyższy, do 100%: początkowe zapotrzebowanie na energię użytkową do ogrzewania musi przekraczać 140 kWh/m² rocznie. Przeciętny miesięczny dochód wskazany w zaświadczeniu nie może przekroczyć 1300 zł na osobę albo 1800 zł w gospodarstwie jednoosobowym. Alternatywą jest zaświadczenie z gminy o prawie do zasiłku stałego, okresowego, rodzinnego lub specjalnego zasiłku opiekuńczego. Prawo do zasiłku musi obejmować każdy z sześciu miesięcy kalendarzowych poprzedzających miesiąc wniosku o zaświadczenie oraz trwać co najmniej do dnia złożenia wniosku o dotację.

Przy podwyższonym i najwyższym poziomie małżonkowie bez prawomocnie orzeczonej separacji zawsze tworzą wspólne gospodarstwo. Jeśli wnioskodawca lub małżonek prowadzi działalność gospodarczą, roczny przychód z każdej z tych działalności za rok przyjęty w zaświadczeniu dochodowym nie może przekroczyć 40-krotności płacy minimalnej przy poziomie podwyższonym albo 12-krotności przy najwyższym. Stosuje się płacę minimalną obowiązującą w grudniu roku przed złożeniem wniosku. Warunek dotyczy działalności prowadzonej od początku okresu badania dochodu do dnia wniosku, w tym działalności nierejestrowanej i najmu; nie obejmuje zwykłej działalności rolniczej, lecz obejmuje działy specjalne produkcji rolnej. Przychodu małżonka nie bada się po prawomocnej separacji. Przy najwyższym poziomie test przychodu z działalności nie obowiązuje, jeśli przedstawisz zaświadczenie o prawie do jednego z wymienionych zasiłków.

Wykluczone są budynki, dla których wniosek o pozwolenie na budowę lub zatwierdzenie projektu albo wymagane zgłoszenie budowy lub robót złożono po 31 grudnia 2020 r. Nie kwalifikują się domy użytkowane sezonowo ani budynki gospodarcze, choć urządzenie grzewcze w takim budynku może być objęte wsparciem, jeśli służy wyłącznie ogrzewaniu albo ogrzewaniu i przygotowaniu ciepłej wody dla kwalifikującego się domu. Działalność gospodarcza, w tym najem, proporcjonalnie obniża dotację według wykorzystywanej powierzchni. Przekroczenie 30% powierzchni wyklucza inwestycję, także przy działalności sezonowej.

Nie możesz być beneficjentem dotacji na inny budynek na podstawie wniosku złożonego od 22 kwietnia 2024 r. Zasadą jest jedna dotacja na budynek lub lokal. Do tego limitu nie wlicza się dotacji z wersji programu obowiązujących do 28 listopada 2024 r. oraz odrębnych części dla powodzian i kotłów gazowych, z wyjątkiem dotacji na kompleksową termomodernizację według zasad z okresu 3 stycznia 2023 r.–28 listopada 2024 r. Kolejny wniosek może obejmować inne koszty, po zakończeniu i rozliczeniu wcześniejszych prac. Zachowaj własność do zakończenia wszystkich wypłat dotacji.

Urządzenia i materiały muszą być nowe i spełniać wymagania techniczne załącznika. Pompy ciepła oraz dofinansowywane kotły zgazowujące drewno i na pellet muszą figurować na liście ZUM, czyli liście zatwierdzonych urządzeń. Dla umów finansowanych z Funduszu Modernizacyjnego wyjątek od wymogu wpisu w dniu faktury pozwala rozliczyć urządzenie później zawieszone lub usunięte, jeśli było na liście w dniu faktury zaliczkowej i przedstawisz fakturę końcową. Dla ogrzewania elektrycznego innego niż pompa ciepła wniosek, zakup udokumentowany fakturą i montaż muszą nastąpić do końca 2026 r. Ta ścieżka nie obejmuje zakupu nowego kotła gazowego.

Wymieniane nieefektywne źródła na paliwo stałe trzeba trwale wyłączyć z użytku i udokumentować ten fakt. Piece kaflowe i kominki mogą pozostać po trwałym odłączeniu od przewodu kominowego i potwierdzeniu przez uprawnionego specjalistę. Nadal używane kominki rekreacyjne muszą spełniać ekoprojekt, a wszystkie urządzenia grzewcze i do ciepłej wody – docelowe lokalne wymagania antysmogowe. Przed ociepleniem sprawdź budynek pod kątem siedlisk chronionych gatunków. Podejrzenie ich obecności wymaga ekspertyzy, a potwierdzone siedliska – zezwolenia regionalnego dyrektora ochrony środowiska na prace objęte zakazami.

Mój Prąd i Stop Smog mogą finansować inny zakres prac, nie ten sam. Inne środki publiczne można łączyć tylko do wysokości kosztów kwalifikowanych powiększonych o VAT. Przez pięć lat od zakończenia inwestycji zachowaj mieszkalne przeznaczenie domu oraz dofinansowane urządzenia i materiały; wadliwe urządzenia można wymienić na inne o nie gorszych parametrach.

Nie kwalifikują się koszty udokumentowane fakturą wystawioną przez małżonka prowadzącego działalność gospodarczą, jeśli pozostajecie w ustawowej wspólności majątkowej.

Status

Nabór ciągły

Warunki naboru

• Nabór ciągły przez wojewódzkie fundusze, pod warunkiem dostępności środków; po wyczerpaniu środków nabór może zostać zawieszony.

Przed pracami wykonaj obowiązkowy audyt energetyczny i dokument podsumowujący audyt na formularzu programu. Musi je podpisać osoba wpisana do rejestru uprawnionych do sporządzania świadectw charakterystyki energetycznej. Po wykonaniu wskazanych prac uzyskaj świadectwo potwierdzające wymagany efekt. Audyt i świadectwo powinny być poprzedzone wizytą w domu.

Złóż wniosek do WFOŚiGW, czyli wojewódzkiego funduszu ochrony środowiska i gospodarki wodnej właściwego dla położenia domu. Przycisk w oficjalnym poradniku prowadzi do Generatora Wniosków o Dofinansowanie (GWD). Utwórz formularz Czystego Powietrza, dołącz dokumenty i podpisz go profilem zaufanym lub podpisem kwalifikowanym. Bez takiego podpisu przygotuj formularz w GWD, wydrukuj go, podpisz i złóż w funduszu na papierze. Dołącz podsumowanie audytu, dokumenty własności i wymagane zgody współwłaścicieli lub małżonka. Przy poziomie podwyższonym i najwyższym potrzebujesz odpowiedniego zaświadczenia z gminy o dochodach lub zasiłku. Zaświadczenie o dochodach musi być wystawione nie wcześniej niż trzy miesiące przed wnioskiem.

Przy najwyższym poziomie i przy każdym wniosku z prefinansowaniem skorzystaj z operatora, czyli gminy lub funduszu pomagającego w uzyskaniu dotacji. Pomoc operatora jest dobrowolna przy poziomie podwyższonym bez zaliczki. Prefinansowanie jest dostępne tylko przy poziomie podwyższonym i najwyższym; do wniosku trzeba dołączyć umowy z wykonawcami, maksymalnie trzy. Zaliczka nie może przekroczyć 35% dotacji przypadającej na daną umowę, a łączne zaliczki – 35% maksymalnej dotacji na inwestycję. Wykonawca musi działać w branży budowlanej, remontowej lub montażowej co najmniej rok albo mieć doświadczenie w co najmniej 15 inwestycjach dla beneficjentów Czystego Powietrza. Zakres umowy musi wynikać z podsumowania audytu.

Pierwsza faktura za koszt kwalifikowany może być wystawiona nie wcześniej niż sześć miesięcy przed wnioskiem. Zwykła dotacja może obejmować inwestycję już zakończoną; dotacja z prefinansowaniem – nie. Zasadniczy termin wykonania prac w tych ścieżkach to 24 miesiące od złożenia wniosku. Przedłużenie wymaga uzasadnionego wniosku i zgody funduszu z powodu okoliczności niezależnych od beneficjenta, których skutków nie dało się uniknąć mimo należytej staranności. Prace trzeba zakończyć najpóźniej 30 czerwca 2032 r. Wypłata następuje na podstawie wniosków o płatność i dokumentów wykonania prac, jednorazowo lub w maksymalnie trzech częściach.